امروز میخواهیم به دنیای یکی از بزرگترین نوابغ تاریخ نگاه کنیم؛ لئوناردو داوینچی. شخصیتی که نهتنها یک نقاش، که یک دانشمند، مخترع و رویاپرداز بود.
معروف ترین نقاشی های داوینچی؛ از لبخندی که قرنهاست جهان را محصور خود کرده تا شامی که پایانی اسرارآمیز را روایت میکند، هر کدام اسراری شگفتانگیز را در دل خود پنهان کرده است.
اگر آماده هستید، سفرمان را به دنیای پررمز و راز این هنرمند بزرگ و آشنایی با ۱۰ تابلو نقاشی معروف داوینچی آغاز کنیم.
لئوناردو داوینچی فعالیت هنریاش را از کجا شروع کرد؟
قبل از آن که معروفترین نقاشیهای داوینچی را به شما معرفی کنیم، خوب است درباره فعالیتهای هنری این نابغه مشهور صحبت کنیم و بدانیم نقطه آغاز کار او کجا بوده است.
داوینچی از سن ۱۴ سالگی در کلاسهای آندرئا دل وروکیو، نقاش و مجسمهساز معروف فلورانسی، شرکت کرد. او در آنجا علوم و قوانین طبیعت را آموخت تا بتواند با تکیه بر آنها، هر اثر هنری که میخواهد را خلق کند. داوینچی در آن کارگاه بهصورت همزمان با افرادی چون دومنیکو گیرلاندایو، پیترو پروجینو و ساندرو بوتیچلی همکاری داشت که البته هر یک از آنها، همانند داوینچی، بعدها به معروفترین نقاشان ایتالیایی تبدیل شدند.
داوینچی در کلاسهای وروکیو توانست طی شش سال آموزش، تکنیکهای مختلفی از جمله نقاشی، کار با رنگ روغن، فلزکاری، چرمدوزی، مجسمهسازی، طراحی، نجاری، مکانیک و گچبری را فرا بگیرد.
این هنرمند مشهور در ۲۰ سالگی به استادی ماهر تبدیل شد که کارگاههای آموزشی خود را برگزار میکرد. لئوناردو همچنین به عضویت انجمن نقاشان فلورانس درآمد و توانست عضو انجمن سنت لوک شود. او در آنجا نزد پزشکان و داروسازان، کالبدشناسی و پیکرشناسی را آموخت.
در ادامه شما را با معروف ترین نقاشی های داوینچی آشنا میکنیم.
آشنایی با ۱۰ تابلو نقاشی معروف داوینچی
در ادامه این مطلب، نقاشی های مشهور داوینچی، از مونالیزا تا شام آخر و.. را بررسی میکنیم و به کشف رازهای جاودانه آنها در کنار هم میپردازیم.
آشنایی با ۱۰ تابلو نقاشی معروف داوینچی؛ شام آخر
تابلوی «شام آخر» بدون تردید یکی از زیباترین، اسرارآمیزترین و معروف ترین نقاشی های داوینچی است. این نقاشی که ابعادش 4.5 در 8.8 متر است، پر شده از رمز و راز و داستان.
هر شخصیتی در این نقاشی، احساس متفاوتی دارد که در حالت چهره و زبان بدنش هویداست؛ بهطوری که احساس نمیکنیم با یک نقاشی روبهرو هستیم، بلکه فکر میکنیم صحنهای از زندگی واقعی پیش روی ماست.
داستان این تصویر که مراسم عشا ربانی را به تصویر میکشد، لحظهای را نشان میدهد که حضرت مسیح به دوازه حواری خود میگوید که یکی از آنها به او خیانت خواهد کرد. واکنش هر کدام از حواریون به حرف حضرت مسیح، هنگام خوردن غذا، با جزئیات در نقاشی کشیده شده است. البته پژوهشگران، این تابلو را رمزگشایی کردهاند. برای اطلاعات دقیقتر میتوانید دربارهاش مطالعه کنید.
تابلوی شام آخر میتواند گزینهای فوقالعاده برای آشنایی با 10 تابلو نقاشی معروف داوینچی باشد.
سوال: تابلوی شام آخر در کجا نگهداری میشود؟
این تابلوی فوقالعاده زیبا، امروزه در سالن غذاخوری صومعه سانتا ماریا دله گرتزیه، در شهر میلان ایتالیا نگهداری میشود.
لبخند ژکوند؛ از معروف ترین نقاشی های داوینچی
به نظر نمیرسد کسی در جهان باشد که نقاشی «لبخند ژکوند» یا «مونالیزا» را نشناسد. این اثر بدون شک در زمره نقاشی های معروف داوینچی قرار میگیرد. تاکنون فقط تصویر این نقاشی را دیدهاید، اما امروز میخواهیم داستان خلق آن را برایتان روایت کنیم.
آیا تا به حال از خودتان پرسیدهاید که مونالیزا، آن چهره زیبا در یکی از مشهورترین نقاشی های داوینچی چه کسی بوده است؟
بر اساس اسناد تاریخی، «مونالیزا» با نام اصلی «لیزا ژراردینی دل ژکوندو»، دختری از یک خانواده نیمهاشرافی بود که با تاجری ثروتمند به نام «فرانچسکو دل ژکوندو» ازدواج کرد.
اگر به تابلو دقت کنید، زنی را میبینید که لبهایش میخندد، اما انگار غمی نهفته در چشمانش موج میزند. جالب است بدانید که بررسیهای رایانهای در سالهای اخیر، احساسات نهفته در چهره او را این گونه تفسیر کرده است:
۸۳ درصد خوشحالی، ۹ درصد بیزاری، ۶ درصد ترس و ۲ درصد عصبانیت.
نکته قابل توجه دیگر، بارداری مونالیزا در این اثر زیبا است. با دقت به نقاشی و نحوه قرارگیری دستهای او روی شکم، میتوانید به این موضوع پی ببرید. جالب است بدانید مونالیزا در زمان کشیده شدن این تابلو، فرزند دوم خود را باردار بود.
سوال: تابلوی لبخند ژکوند یا مونالیزا در کجا نگهداری میشود؟
تابلوی مونالیزا یا لبخند ژکوند در موزه لوور پاریس نگهداری میشود
بانویی با قاقم
یکی دیگر از نقاشی های مشهور داوینچی، اثر بانویی با قاقم است. پژوهشگران هنری میگویند که این بانو، سسیلیا گالرانی، معشوقه لئوناردو، لودوویکو اسفورزا، دوک میلان است. چیزی که در این نقاشی زیبا، جلب توجه میکند، نگاه این بانو است که اگر دقت کنید نه به سمت تماشاگر، بلکه به جایی دورتر است.
موجودی که در آغوش سسیلیا است، جانوری شبیه به قاقم است. البته عدهای میگویند این جانور، کوچکتر از قاقم واقعی است؛ به همین دلیل، میگویند داوینچی ترکیبی از چند حیوان را در این پرتره به تصویر کشیده است.
اینجاست که نظریههای متفاوتی مطرح میشود. یکی از آنها میگوید این حیوان، نماد «اعتدال» است؛ چرا که قاقم در طول روز تنها یک وعده غذا میخورد و ترجیح میدهد توسط شکارچی گرفتار شود تا این که به لانههای کثیف پناه ببرد.
نظریه دیگری نیز وجود دارد که میگوید قاقم، حیوان محبوب همسر سسیلیا بوده است.
بر اساس نظریه سوم، در ادبیات کلاسیک باور بر این است که قاقم از زنان باردار محافظت میکند و حضور این حیوان در نقاشی، میتواند اشارهای به بارداری زن در تابلو داشته باشد.
سوال: تابلوی بانویی با قاقم در کجا نگهداری میشود؟
نقاشی بانویی با قاقم، از معروف ترین نقاشی های داوینچی، در حال حاضر در موزه ملی کراکوف در لهستان نگهداری میشود
باکره و کودک با سنت آنا؛ از معروف ترین نقاشی های داوینچی
در ادامه با آشنایی با ۱۰ تابلو نقاشی معروف داوینچی، به معرفی اثر «باکره و کودک با سنت آنا» یا «باکره صخرهها» میپردازیم. این نقاشی فوقالعاده که آخرین تابلو نقاشی داوینچی است، سه نسل از خانواده مقدس را به تصویر میکشد؛ سنت آنا، مریم مقدس و عیسی مسیح در ترکیببندی هرمی.
در رأس این هرم، سنت آنا قرار دارد که با مهربانی به دخترش مریم نگاه میکند و مریم که حواسش به بازیگوشیهای فرزندش عیسی است. نقطه عطف این نقاشی زیبا که جزو نقاشی های مشهور داوینچی است، نگاه عیسی است که بسیار معصومانه است و در کنار رفتار کودکانهاش باعث ارتباطی عمیق بین سه شخصیت در تابلو میشود.
تکنیک جذابی که داوینچی در اثر خود به کار برده است، خلق فضایی سهبعدی است؛ بهطوری که اجسام دورتر با رنگی سردتر و جزئیاتی کمتر به تصویر کشیده شدهاند.
داوینچی از این تکنیک که تکنیک پرسپکتیو هوایی نام دارد، در رساله نقاشی خود یاد کرده است.
سوال: تابلوی بامره صخرهها در کجا نگهداری میشود؟
نقاشی باکصره صخرهها در حال حاضر در موزه لوور پاریس نگهداری میشود.
سنت جروم در بیابان
یکی دیگر از آثار داوینچی که برای آشنایی با ۱۰ تابلو نقاشی معروف داوینچی به شما معرفی میکنیم، تابلوی سنت جروم در بیابان است. این نقاشی، شخصی به نام سنت جروم را در کنار یک شیر نشان میدهد که بیانگر زندگی پرهیزگارانهای است که این شخصیت دربیابان داشته است.
شیر در این تصویر، بیشتر شبیه به یک نماد است که همیشه با فرد زاهد در ارتباط بوده است. یکی از نکات جالب نقاشیهای داوینچی، پرداخت بسیار خوب به بدن شخصیتها است؛ چیزی که در این اثر هم به خوبی دیده میشود. طوری که حتی عضلات بدن و جزئیات صورت سنت جروم هم در نقاشی کشیده شده است؛ دقیقا مثل انسانی واقعی.
سوال: تابلوی سنت جروم در بیابان در کجا نگهداری میشود؟
نقاشی سنت جروم در بیابان در موزه واتیکان رم نگهداری میشود.
غسل تعمید مسیح
در فهرست معروف ترین نقاشی های داوینچی، یادی میکنیم از اثر غسل تعمید مسیح. این نقاشی فوقالعاده زیبا را داوینچی به همراه استاد خود آندرئا دل وروکو و جمعی از دوستانش در کارگاه نقاشی کشیده است.
این نقاشی همانطور که از نامش پیدا است، مراسم تعمید عیسی را نشان میدهد؛ در حالی که جانِ تعمیددهنده با عصای مشهورش، مشغول انجام غسل است و عیسی تنها با تکهای پارچه، شرمگاهش را پوشانده است.
از زیباییهای این اثر فوقالعاده، میتوانیم به دو فرشتهای اشاره کنیم که زیر پای مسیح نشستهاند؛ یکی لباس عیسی را توی دست دارد و دیگری دستانش را بسته است. عدهای میگویند کبوتر نورانی بالای تصویر، نماد روحالقدوس است و درخت نخل، نمادی از شهادت و پیروزی زندگی بر مرگ است.
سوال: تابلوی غسل تعمید مسیح در کجا نگهداری میشود؟
این نقاشی هماکنون در موزه اوفیتزی نگهداری میشود.
آشنایی با ۱۰ تابلو نقاشی معروف داوینچی؛ سر یک زن
نقاشی «سر یک زن»، از سری نقاشی های مشهور داوینچی است که عدهای آن را یادآور چهره مریم باکره در اثر باکره صخرهها میدانند. اگر به این نقاشی زیبا نگاه کنید، چهره دختری را میبینید که سرش را کج کرده است و با چشمانی خیره به پایین نگاه میکند.
نام مستعار این نقاشی، «ژولیده» یا «La scapigliata» است که اشارهای دارد به موهای آشفته و پریشان زن. موج موها، ظرافت چهره، جزئیات دقیق صورت مثل لبهای ظریف، پلکهای سنگین، ابروها و بینی قلمی، از جمله تکنیکهای ظریفی است که داوینچی به شکلی ماهرانه و با استفاده از خطوط قوی و لایههای ظریف برای ترسمیش استفاده کرده است.
سوال: نقاشی سر یک زن در کجا نگهداری میشود؟
نقاشی سر یک زن در گالری ملی پارما در پارما، ایتالیا نگهداری میشود.
مرد ویترویوسی؛ از نقاشی های مشهور داوینچی
جالب است بدانید داوینچی، علاوه بر خلق نقاشیهای باشکوه، یادداشتهای علمی گستردهای نیز در دفترچههای خود ثبت میکرد. این یادداشتها موضوعات متنوعی از جمله دیرینهشناسی، کارتوگرافی، کالبدشناسی بدن انسان و تکنیکهای نقاشی را در بر میگرفت.
اگر به این اثر که از جمله معروف ترین نقاشی های داوینچی است نگاه کنید، مردی را میبینید که در دو حالت همپوشان قرار گرفته است: در یک حالت با دستهای باز درون یک مربع و در حالتی دیگر با پاها و دستهای باز به طوری که قطرهای یک دایره را شکل میدهد.
در واقع، این نقاشی «نظریه ویتروویوس» را به تصویر میکشد که بیان میکند یک انسان ایدهآل میتواند همزمان در دو شکل به ظاهر غیرقابل انطباق، یک دایره و یک مربع، جای بگیرد. این اثر، درک مخاطب را از این نظریه هندسی به شکلی روشن و ملموس ممکن میسازد.
این نقاشی که یکی از ده اثر شاخص داوینچی محسوب میشود، همواره در فهرست آشنایی با ۱۰ تابلو نقاشی معروف داوینچی قرار میگیرد.
سوال: نقاشی مرد ویترویوسی در کجا نگهداری میشود؟
طرح مرد ویترویوسی در حال حاضر در گالری آکادمیای ونیز در ایتالیا نگهداری میشود.
پرتره از خود
پرتره از خود همانطور که از نامش پیدا است، نقاشی از چهره خود لئوناردو داوینچی است. البته که پژوهشگران هنری میگویند که این چهره، مسنتر از سن واقعیای او زمان خلق اثر است.
این نقاشی گچی چهره مردی را به رنگ سرخ نشان میدهد.
جزئیات چهره در این اثر مثل باقی نقاشیهای داوینچی بسیار چشمگیر است؛ ریشهای مواج، موهای بلند، ابروهای پرپشتی که روی پلکها افتاده است، پیشانی بلند، چینهای بالای ابرو، فرم بینی و حتی پف زیر پلک، همه اینها باعث میشود که نقاشی پرتره از خود، در فهرست معروف ترین نقاشی های داوینچی قرار میگیرد.
در کنار این، بعضی از پژوهشگران اظهار دارند اثر پرتره از خود، چهره واقعی داوینچی نیست، بلکه جزوی از آثار گروتسک او است؛ نقاشیهایی که داوینچی از چهرهایی با ویژگیهای اغراقآمیز در دفترچه یادداشت خود میکشید.
سوال: نقاشی پرتره از خود در کجا نگهداری میشود؟
نقاشی پرتره از خود، در یک گاوصندوق امن در کتابخانه سلطنتی تورین ایتالیا نگهداری میشود
آشنایی با ۱۰ تابلو نقاشی معروف داوینچی؛ ژینورا دی بنچی
در ادامه معرفی نقاشیهای مشهور داوینچی، به اثری میرسیم که تأثیر شگرفی بر هنر پرترهنگاری گذاشت و استانداردهای جدیدی را تعریف کرد. داوینچی این شاهکار فوقالعاده زیبا را با عنوان «پرتره ژینورا دی بنچی» در اوایل دهه بیست سالگی خود خلق کرد.
ویژگی برجسته این اثر، نمایش چهره ژینورا در نمای سهچهارم است؛ در حالی که در آن دوره، نقاشان دیگر عمدتاً پرترهها را در نمایی دیگر میکشیدند.
جالب است بدانید این نوآوری داوینچی، که بعدها در ترسیم مونالیزا نیز به کار رفت، به سرعت به یک استاندارد رایج در نقاشی پرتره تبدیل شد. از یافتههای جالب توجه پژوهشگران هنری در بررسی این نقاشی، کشف اثر انگشت داوینچی بر روی سطح اثر است.
همچنین، عناصر نمادین متعددی در این پرتره به چشم میخورد: برگهای نازک و شفاف درخت لور، یک نخل، شاخهای از درخت عرعر و طوماری با عبارت لاتین که هر یک نمادی از مفاهیمی چون پاکی، فضیلت یا جاودانگی هستند.
سوال: نقاشی ژینورا دی بنچی در کجا نگهداری میشود؟
بهعنوان یکی از نقاشی های معروف داوینچی در گالری ملی هنر واشنگتن نگهداری میشود.
سوالات متداول
معروف ترین نقاشی های داوینچی کدام است؟
از سری نقاشی های مشهور داوینچی میتوانیم به تابلوهای شام آخر، مونالیزا، بانویی با قاقم، باکره و کودک با سنت آنا، سنت جروم در بیابان، غسل تعمید مسیح، سر یک زن، مرد ویترویوسی، پرتره از خود و ژینورا دی بنچی اشاره کنیم.
آیا نقاشی پرتره از خود، تصویری از داوینچی است؟
برخی از پژوهشگران معتقدند این اثر، تصویری از داوینچی در سنین بالاتر است. در مقابل، عدهای دیگر، آن را در زمره آثار «گروتسک» او میدانند؛ نقاشیهایی که داوینچی در دفترچههای یادداشت خود از چهرههایی با ویژگیهای اغراقشده و کاریکاتوری ترسیم میکرد.
